گفت و گو با دكتر بشير رييس اولين همايش بين الملي روابط عمومي2

كميته عملي همايش از معتبرترين اساتيد حوزه وب تشكيل شده است

دكتر حسن بشير، داراي دكتراي جامعه شناسي ارتباطات بين الملل از كشور انگلستان است و مدير آكادمي آكسفورد از سال 2000 تا 2003 بوده است. سردبير دوفصلنامه علمي تخصصي "نامه صادق" و رييس فعلي دانشكده فرهنگ و ارتباطات دانشگاه امام صادق (ع)، مولف سه كتاب به زبان انگليسي با عناوين: "هويت اسلامي در قرن بيست و يكم: چالش تجدد"، "ريشه هاي انقلاب اسلامي در ايران"، "تروريسم: تعريف، ريشه ها، راه حل ها" و كتاب هاي فارسي مختلف از جمله: تعامل دين و ارتباطات، نقش مطبوعات در فرآيند نوسازي سياسي و اجتماعي ايران در دوره قاجاريه، واژه نامه روش پژوهش در علوم اجتماعي، تكامل سياست و فرهنگ از تئوري تا واقعيت است و كتاب هايي در حال انتشار دارد كه گفت و گو درباره فرهنگ، ارتباطات و توسعه، خبر: تحليل گفتمان و تحليل شبكه اي و مرزهاي نو در ارتباطات بين الملل از آن جمله است.

آنچه از نظر مي گذرد گفت و گو با وي در مورد اولين همايش بين المللي روابط عمومي2، نقش و تاثير همايش در ارتقاي سطح علمي كارگزاران روابط عمومي و روند فعاليت هاي كميته علمي همايش است.

مهمترين دستاوردهايي كه برگزاري همايش به همراه خواهد داشت كدام است؟

دكتر بشير: مهمترين دستاوردهاي اين همايش مي تواند شناخت هر چه بيشتر حوزه هاي مربوط به روابط عمومي2 كه متكي بر جهان مجازي و وب است باشد. از ديگر دستاوردها آشنايي مشاركت كنندگان با شيوه ها و راه هاي بكارگيري تكنولوژي ها و آموزش هاي مختلف در اين زمينه است. مهمتر از آن، همايش راه جديدي را براي طرح شيوه ها و زمينه هاي نوين روابط عمومي2 براي ايجاد تحول اساسي در روابط عمومي هاي كشور براي تحولات سال هاي آينده به ويژه برنامه توسعه اي كشور باز مي كند. اين راه مي تواند بسياري از شكاف هاي ناشي از بعد زماني و مكاني با استفاده از تكنولوژي هاي نوين فضاي مجازي را از بين برده و دنياي جديدي را براي روابط عمومي ها ترسيم كند. در اين فضاي جديد مي توان تعامل مناسب تر، قوي تر و فعال تر داشته باشيم.

نقش و تاثير همايش را در انتقال تجارب و انديشه ها چگونه ارزيابي مي كنيد؟

دكتر بشير: برگزاري همايش ها اصولاً يكي از بهترين راه هاي انتقال تجربيات و اطلاعات ميان گردانندگان، سخنرانان و پژوهشگران با مشاركت كنندگان است. همايش روابط عمومي2 نيز در همين زمينه، همان گونه كه در همايش هاي قبلي نيز در حوزه هاي مشابه نشان داده شده است، مي تواند پلي براي آشناسازي و شناخت بيشتر مشاركت كنندگان به حوزه هاي مختلف مطالعاتي و آموزشي، كاربردي و حرفه اي در اين زمينه باشد.

ارزيابي خود را از وضعيت نهاد روابط عمومي در كشور و مقايسه آن با روابط عمومي هاي جهان را تحليل فرماييد.

دكتر بشير: گرچه در سال هاي اخير به ويژه با توجه به برگزاري همايش هاي مختلف مربوط به روابط عمومي ها و احساس نياز كشور به ارتباط هر چه بيشتر ميان سازمان و جامعه پيدا شده است، اما مي توان گفت كه روابط عمومي هاي كشور هنوز در مقايسه با بسياري از كشورهاي پيشرفته جهان از وضعيت مطلوبي برخوردار نيست. دليل اين امر به چند مساله برمي گردد. اول: عدم احساس بسياري از سازمان دولتي و غيردولتي براي ايجاد تعامل مناسب ميان خود و جامعه. اين مساله از اينجا ناشي مي شود كه بسياري از اين سازمان ها و يا شركت ها و نهادها نياز جامعه به آنچه انجام مي دهند و توليد مي كنند را مهمترين عامل ارتباط ميان مردم و خود دانسته و لذا ضرورتي براي ايجاد زمينه هاي تعامل بيشتر و موثرتر نمي بينند. در حالي كه در بسياري از كشورهاي جهان اصل ارتباط و تعامل و پذيرش سازمان همتراز و يا حتي مهمتر از توجه به اصل توليدات آن مورد تاكيد قرار مي گيرد. دوم: بسياري از آموزش ها در حوزه هاي مختلف مربوط به روابط عمومي هنوز در مراحل اوليه مي باشند. به عبارت ديگر ما هنوز ادبيات مختلف اين حوزه را نه ترجمه كافي كرده ايم و نه تاليف كرده ايم. سوم: هنوز بسياري از متوليان روابط عمومي ما اصل با حوزه ارتباط نه از نظر دانشگاهي و نه از نظر تجربي و عملياتي آشنايي دارند. اين موضوع تاثير بي اندازه اي در عدم درك اهميت اين حوزه ارتباطي دارد. متاسفانه بايد گفت كه حتي ضرورت اين امر براي بسياري از سازمان هاي دولتي و غيردولتي مشخص نيست و لذا مشاهده مي شود كه تعامل ميان سازمان و جامعه يا كمرنگ است و يا اصلاً وجود ندارد. چهارم: حركت به سمت آشناسازي سازمان ها با شيوه ها و ادبيات نوين روابط عمومي يك حركت هماهنگ و مورد حمايت از طرف مسوولان نيست. اين مساله نيازمند نوعي از حمايت جدي است. به هر حال روابط عمومي ها آيينه نمايان كننده و منعكس دهنده فعاليت هاي يك سازمان است. بدون روابط عمومي ها نمي توان بسياري از پيوندها را ايجاد كرد. اما ايجاد اين پيوندها نيازمند ايمان، پشتكار، آموزش، احساس ضرورت و بهينه سازي مطلوب در اين حوزه از فعاليت است. پنجم: شيوه هاي جديدي كه متكي بر تجربه هاي نوين در اين حوزه است، به خوبي و با سرعت مطلوب به ايران و اربابان روابط عمومي ها منتقل نمي شود. عدم انتقال سريع اين موارد و امكانات نهفته در آن ها بسياري از مسوولان روابط عمومي ها را با جريان هاي جديد آشنا نمي سازد كه اين عدم آشنايي مي تواند در عقب افتادگي آن ها از حركت جهاني در اين زمينه تاثيرگذار باشد. به عنوان مثال در برخي از كشورهاي منطقه براي ارتباط فعال ميان سازمان، چه دولتي و چه غيردولتي، سخنگوياني تعيين شده اند كه با اختيارات كامل زبان گوياي تشريح فعاليت ها و سياست هاي سازمان بوده و فعال كردن ارتباط ميان سازمان و مردم را عهده دار هستند. ما هنوز در كشور اين وضعيت حتي در سطوح دولتي به خوبي مشاهده نمي شود. در حالي كه به نظر مي رسد يكي از ضروري ترين اموري است كه روابط عمومي مي توانند به آن بپردازند. ششم: تغييرات صوري و كاذبي است كه برخي از روابط عمومي به دنبال آن بوده و از اصل ارتباط يا عاجزند و يا متوجه اهميت آن نيستند. تبليغات افراطي، اخبار و اطلاعات كليشه اي، روابط تصنعي و غيرطبيعي، ارتباطات غيرمردمي و در سطوح خالص و امثالهم از آفت هاي بزرگ روابط عمومي هاي ايران است. اگر تحول اساسي در اين زمينه با ايجاد رويكردهاي نوين ايجاد نشود، قطعاً روابط عمومي هاي موجود نمي توانند به شكل مطلوب در برنامه هاي توسعه اي كشور گنجانده شوند. هفتم: توجه جدي مسوولان دولتي بر توسعه روابط عمومي ها در برنامه توسعه اي كشور به ويژه چشم انداز بيست ساله كشور است. در اين زمينه بايد شاهد افزايش دوره هاي دانشگاهي، دوره هاي آموزشي در سطح كشور، كارگاه هاي عملياتي، گسترش كتاب ها و ادبيات، و بالاخره ايجاد اعتقاد و ايمان مطلوب براي ضرورت بكارگيري روابط عمومي مطلوب براي ايجاد و گسترش ارتباط ميان سازمان و جامعه صورت گيرد.

در مورد بخش علمي همايش و روند فعاليت هاي آن توضيحاتي بيان بفرماييد؟

دكتر بشير: همايش روابط عمومي2، اولين همايش بين المللي در اين زمينه است. تلاش شده است كه اين همايش بيشتر از همايش هاي مشابه از جنبه هاي علمي و آموزشي برخوردار باشد. لذا از مهمترين اساتيد و پژوهشگران در اين زمينه دعوت به همكاري شده است. البته بايد گفت كه به دليل اين كه اين همايش اولين همايش در اين زمينه با رويكرد جديد به حوزه وب مي باشد، لذا در سال هاي آينده شاهد فعاليت هاي گسترده تر علمي و آموزشي در اين زمينه خواهيم بود. البته از بخش هاي مختلف دانشگاهي نيز دعوت به عمل آمده است كه در سال هاي بعدي همكاري جدي با اين همايش داشته باشند. براي چنين هدفي نيز كميته علمي از اساتيد معتبر در اين زمينه تشكيل شده است كه مخصوصاً براي همايش هاي بعدي بسيار موثر خواهد بود.